VARIA

Montferland Nieuws 10 augustus 2004

Maria Krujwis

Enkele decennia geleden was 15 augustus voor de katholieken nog een zondag: Maria Hemelvaart. In Duitsland is dat nog steeds zo. In Beieren heeft men overigens meer zondagen dan onze naaste buren in de deelstaat Nordrhein-Westfalen.

Het zal wel toeval zijn geweest dat protestanten vaak juist op 15 augustus zo nodig moesten 'aalt varen'. Dit deden de katholieken dan op Goede Vrijdag, een zondag voor de protestanten. Wel was het zo dat ook bij de katholieken op Goede Vrijdag hamers en spijkers achter slot en grendel gingen. Omdat Christus daarmee aan het kruis was genageld.

Martha Fürtjes-Egbers, lid van de Heemkundekring Bergh, maakt in haar woonplaats Rindern bij Kleef met Maria Hemelvaart nog altijd een Maria Krujwis. 'Kruj' is niet afkomstig van kruiwagen maar van kruiden. De dag voor Maria Hemelvaart worden de kruiden gezocht en tot een boeket bijeen gebonden om deze op de dag zelf in de kerk te laten wijden door de priester.

Martha's moeder (1894-1965) wist precies uit welke kruiden een kleine of grote boeket in Loerbeek werd samengesteld. In een kleine moesten zeven en in een grote veertien kruiden. Vandaag de dag kan men niet meer alles vinden, want de moestuin (Nutzgarten) heeft plaats gemaakt voor een gazon met bloemen. Martha vindt dat het johanneskruid met de mooie gele bloemen - en later rode bessen - beslist niet mag ontbreken in zo'n boeket. Verder komen er roggenaren in. Het middelstuk wordt gemaakt van een stokroos uit de bloementuin.

Uit haar kindertijd kan Frau Fürtjes zich herinneren dat de volgende planten en kruiden ook in een Maria Krujwis kwamen: bevertjes, piespötjes, maggiplant, johanneskruid, boterbloem, roggebloem, kettingspul. Kan iemand de veertien volmaken? Het zou fijn zijn als de namen op papier worden vastgelegd voor de toekomst. Dit kan dan worden afgegeven in het home van de Heemkundekring aan het Stadsplein (nabij Kachelhöltjes Party Pret) in 's-Heerenberg, op maandagavond tussen 19.00 en 21.00 uur.


© 2004 Heemkundekring Bergh, info@heemkunde.nl